Predavanjem akademskog slikara Milivoja Unkovića o likovnom stvaralaštvu Mome Kapora, večeras je u Istočnoj Ilidži počela trodnevna manifestacija posvećena jednom od najsvestranijih srpskih intelektualaca 20. vijeka.
Unković je istakao da je Momo Kapor bio stvaralac izuzetne širine, podsjetivši na kovanicu Matije Bećkovića o renesansno-kaporovskoj koncepciji darovitih ljudi koja, kako je naveo, najpreciznije definiše njegov karakter i opus.
“Kapor je u najpozitivnijem smislu bio multimedijalan – podjednako snažan u književnosti, slikarstvu, filmu, pozorištu i novinarstvu. Rijetko se dešava da jedan autor ostavi tako upečatljiv trag u toliko različitih oblasti”, naglasio je Unković.
Govoreći o njegovom likovnom radu, on je podsjetio da je Kapor bio akademski obrazovan slikar, te da je crtež predstavljao temelj njegovog umjetničkog izraza.
“Nijedan dan bez crteža bila je Kaporova svakodnevna praksa jer je upravo kroz liniju najneposrednije iskazivao unutrašnji dijalog, emociju i stav”, kaže Unković.
On je ukazao na brojne cikluse u Kaporovom slikarstvu – kredence, školice, ringišpile, vrteške, naglasivši da ti motivi nisu puka scenografija djetinjstva, već simbolički prostori univerzalnih iskustava igre, prolaznosti i kruženja života.
“To su motivi koji ne traže prevod i razumljivi su na svim meridijanima”, istakao je Unković.
Posebno je izdvojio portrete istaknutih ličnosti, među kojima i Desanke Maksimović, kao i brojne ilustracije pisaca, glumaca i umjetnika koje, kako je naveo, svjedoče o virtuoznosti crteža i sposobnosti da se karakter uhvati jednom linijom.
Prema Unkovićevim riječima, u Kaporovim slikama prisutna je i suptilna satirična nota, ali bez narušavanja ozbiljnosti i umjetničkog integriteta.
“On je znao da spoji hercegovačku šeretsku crtu sa dubokom duhovnošću i misaonošću, a da pritom nikada ne izgubi stvaralačku ozbiljnost”, ocijenio je Unković.
On je istakao da vrijeme potvrđuje Kaporovu vrijednost jer umjetnost takvog obima i snage dobija punu dimenziju tek sa vremenskom distancom, kada se jasnije sagleda njena suštinska vrijednost i uticaj.
Profesor srpskog jezika i književnosti u Srednjoj školi “28. juni” Vedrana Mijović Pantelić rekla je da je Kapor i danas aktuelan među srednjoškolcima, podsjetivši da je zastupljen u nastavnom planu i programu srednjih stručnih škola kroz djelo “Beleške jedne Ane”.
“Znamo da je u svoje vrijeme bio predvodnik jedne generacije bunta. Zato je i danas blizak tinejdžerima. NJegov jednostavan stil, aktuelne teme i humor čine da ga učenici rado čitaju”, istakla je Pantelićeva.
Dekan Filozofskog fakulteta Univerziteta u Istočnom Sarajevu Vladan Bartula naglasio je da je Kapor bio akademski obrazovan slikar sa ozbiljnim likovnim opusom.
“Ovi dani su sjećanje na njegov život i djelo. O njemu će govoriti najeminentniji stručnjaci i njegovi prijatelji koji su ga lično poznavali”, rekao je Bartula.
U okviru manifestacije “Momo Kapor: čuvar adrese” sutra će biti održano književno veče na kojem će biti promovisane nove knjige akademika Matije Bećkovića.
Pokrovitelji i organizatori manifestacije su Filozofski fakultet Univerziteta u Istočnom Sarajevu, Kulturni klub “Fronesis”, grad Istočno Sarajevo, te opštine Istočno Novo Sarajevo i Istočna Ilidža.
Srpski književnik, slikar i novinar Momčilo Momo Kapor rođen je 8. aprila 1937. godine u Sarajevu, gdje je proveo najranije djetinjstvo. Diplomirao je slikarstvo 1961. godine na beogradskoj Akademiji likovnih umetnosti.
Važi za jednog od najtalentovanijih srpskih intelektualaca 20. vijeka. Bio je član Senata Republike Srpske i Akademije nauka i umjetnosti Republike Srpske.
Ostaće upamćen kao pisac čije se knjige čitaju “naiskap”, kao slikar, ali i novinar zbog čijih su kolumni kupovane novine.
Momo Kapor preminuo je u Beogradu 3. marta 2010. godine.
