Osnivanje Skupštine srpskog naroda u BiH prije 35 godina bio je jedini mogući potez za opstanak Srba, a ovom odlukom afirmisana je politička i nacionalna volja, izjavio je Srni istoričar Lazar Škobo.
Škobo je naveo da su Srbi u BiH oktobra 1991. godine usmjerili svoje djelovanje ka onome što bi im u budućnosti donijelo očuvanje nacionalnog i vjerskog identiteta, te istakao da je osnivanje Skupštine bio potez srpske odlučnosti da opstanu na prostoru na kojem vjekovima postoje.
“Sve drugo vodilo bi sudbini kakvu je srpskom narodu donijela i prva i druga Jugoslavija. Upravo to jeste bio jedini način da izbjegnemo nova stradanja koja su, uzevši u obzir našu stradalnu istoriju, bila nedopustiva”, poručio je Škobo, povodom predstojećeg obilježavanja 35 godina od osnivanja Narodne skupštine Republike Srpske.
On je napomenuo da je bilo izuzetno licemjerno da su oni, koji su istorijski bili na strani okupatora, pokušali 1991. godine da majorizuju i nadjačaju volju srpskog naroda.
Škobo je naglasio da srpski narod na ovom prostoru traje više od jednog milenijuma i da je za to vrijeme ostavio neizbrisiv istorijski i kulturni trag.
“Srednjovjekovna bosanska država jeste bila srpska, a da ne govorimo o tome da u teškom vremenu turske vladavine svi nagovještaji slobodarske borbe, pa kasnije i sama borba – bila srpska, kao i prvo pozorište, prve prosvjetne i ustanove kulture”, istakao je Škobo.
On je ukazao da su Srbi proživjeli ogromno stradanje u oba svjetska rata, te podsjetio da je samo u Drugom svjetskom ratu, na ovom prostoru zapadno od Drine, stradalo gotovo milion Srba.
Škobo je podsjetio da Srbi imaju i izuzetno stradalno i indikativno istorijsko iskustvo.
Narodna skupština Republike Srpske, najviši ustavni i zakonodavni organ u strukturi vlasti Srpske i centralna institucija parlamentarnog uređenja Republike Srpske, osnovana je 24. oktobra 1991. godine u Sarajevu kao Skupština srpskog naroda u BiH.
Odluku o tome donijeli su poslanici izabrani na izborima u jesen 1990. godine.
Istog dana, na konstitutivnoj sjednici Skupštine srpskog naroda u BiH, doneseni su i drugi akti među kojima se političkim značajem ističu odluka o ostajanju srpskog naroda u zajedničkoj državi Jugoslaviji i odluka o raspisivanju i provođenju plebiscita srpskog naroda u BiH.
Poslanici Narodne skupštine Republike Srpske, 9. januara 1992. godine, usvojili su Deklaraciju o proglašenju Republike srpskog naroda BiH. Ovaj dan se u Republici Srpskoj obilježava kao Dan Republike.
Narodna skupština je 28. februara 1992. godine donijela Ustav Republike Srpske i Ustavni zakon za njegovo sprovođenje, čime je formalnopravno nastao državnopravni subjektivitet srpskog naroda.
